राष्ट्रीय खेळ मंचावर नवीन उपक्रम: भारताने 2025 एशिया खेळांच्या तयारीत जलदगतीने पाऊल टाकले

राष्ट्रीय खेळ मंचाने 12 जुलै 2024 रोजी एक विशेष प्रेस कॉन्फरन्समध्ये 2025 आशिया खेळांच्या तयारीसाठी विस्तृत कार्ययोजना सादर केली, ज्यात एकूण 1,250 कोटी रुपये सरकारी निधी वाटप केला आहे. या रकमेचा 60% भाग खेळ सुविधांच्या आधुनिकीकरणासाठी, 30% भाग खेळाडूंच्या आंतरराष्ट्रीय प्रशिक्षण कॅम्पसाठी आणि उरलेला 10% भाग विज्ञान‑आधारित कार्यप्रदर्शन विश्लेषणासाठी जाईल. योजनेअंतर्गत नवीन स्टेडियम, स्विमिंग पूल आणि अॅथलेटिक्स ट्रॅकचे बांधकाम किंवा नूतनीकरण केले जाईल, ज्यामुळे भारताला जागतिक दर्जाची सुविधा मिळेल.

केंद्रीय खेळ मंत्रालयाने सांगितले की 2025 आशिया खेळांच्या तयारीत सर्वात मोठी प्राधान्य मूलभूत पायाभूत सुविधांचे उन्नतीकरण आहे, ज्यात 15 प्रमुख शहरांमध्ये एकूण 22 खेळ परिसरांचे आधुनिकीकरण समाविष्ट आहे. या प्रकल्पांमध्ये हवामान‑अनुकूल तंत्रज्ञान, ऊर्जा‑संचयन प्रणाली आणि डिजिटल टिकिटिंग प्रणाली लागू केली जाईल, ज्यामुळे प्रेक्षक आणि खेळाडू दोघांच्या अनुभवात सुधारणा होईल.

खेळाडूंची निवड प्रक्रिया पारदर्शक बनविण्यासाठी राष्ट्रीय खेळ संघांनी एकत्रित डेटा‑आधारित स्कोरिंग मॉडेल स्वीकारले आहे. या मॉडेलअंतर्गत 2023-2024 च्या आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये मिळालेले गुण, शारीरिक चाचणीचे परिणाम आणि मानसिक दृढता एकत्र करून प्रत्येक खेळाडूचे रँकिंग केले जाते. निवडलेले खेळाडू आता राष्ट्रीय प्रशिक्षण केंद्रांमध्ये 12 महिन्यांच्या उच्च तीव्रतेच्या शिबिरांमध्ये सहभागी होण्याची संधी मिळेल, जिथे त्यांना जागतिक दर्जाचे कोच, पोषण तज्ञ आणि खेळ विज्ञान टीमच्या देखरेखीखाली तयार केले जाईल.

मागील वर्ष भारताने आशिया खेळांमध्ये एकूण 45 पदके जिंकून आपला सर्वोत्तम प्रदर्शन नोंदविला, ज्यात अॅथलेटिक्स, धनुर्विद्या आणि बॅडमिंटनमध्ये उल्लेखनीय प्रगती दिसली. तज्ञांचे मत आहे की ही यश सतत टिकवून ठेवण्यासाठी सातत्यपूर्ण स्पर्धात्मक सराव आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील स्पर्धांमध्ये सहभाग आवश्यक आहे. नवीन रणनीतीअंतर्गत 2024 मध्ये 10 आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये भारतीय टीमचा सहभाग नियोजित आहे, ज्यामुळे खेळाडूंना विविध परिस्थितींमध्ये अनुकूलनाचा अनुभव मिळेल.

खाजगी क्षेत्राची भागीदारीही या योजनेत प्रमुख स्थान मिळवून दिली आहे. प्रमुख कॉर्पोरेशन आणि स्टार्ट‑अप्सने खेळ विज्ञान, बायोमेकॅनिक्स आणि डेटा अॅनालिटिक्समध्ये गुंतवणूक केली आहे, ज्यामुळे खेळाडूंना वैयक्तिक कार्यप्रदर्शन सुधारण्यासाठी साधने उपलब्ध होतील. तसेच, या कंपन्यांनी खेळ सामग्री, पोषण सप्लिमेंट आणि डिजिटल प्रशिक्षण प्लॅटफॉर्मची पुरवठा करण्याचे वचन दिले आहे, ज्यामुळे प्रशिक्षणाची गुणवत्ता उल्लेखनीय वाढेल. तथापि, हवामान बदल आणि हवामान जोखीम यांसारख्या आव्हानांचा विचार करता, सर्व सुविधांमध्ये पाण्याची निकासी आणि तापमान नियंत्रण प्रणाली अनिवार्य केली गेली आहे.

सर्वसमावेशक दृष्टीकोनातून, भारताची 2025 आशिया खेळांची तयारी बहु‑स्तरीय, समन्वित आणि विज्ञान‑आधारित उपक्रम म्हणून उभी राहिली आहे, जी राष्ट्रीय खेळ धोरणाशी सुसंगत आहे आणि आंतरराष्ट्रीय स्पर्धेत भारताची स्थिती बळकट करण्याचे उद्दिष्ट ठेवते. या व्यापक योजनेच्या यशस्वी अंमलबजावणीमुळे फक्त आशिया खेळांमध्ये चांगला प्रदर्शन अपेक्षित नाही, तर भविष्यातील ऑलिंपिक आणि जागतिक चॅम्पियनशिपमध्येही भारताच्या विजयाच्या शक्यता वाढतील.